Thema-dossiers

LcS en immuniteit: welke mechanismen zijn bewezen en welke voordelen zijn waargenomen?

LcS, afkorting voor Lacticaseibacillus paracasei (voorheen Lactobacillus casei) Shirota, is een van de meest geconsumeerde probiotische stammen ter wereld). De stam werd al in de jaren 1930 geïsoleerd door Dr. Minoru Shirota en is het onderwerp geweest van talloze klinische onderzoeken naar de effecten op het immuunsysteem en het behoud van een diverse en stabiele microbiota.

Je vraagt je misschien af wat de praktische toepassingen van probiotica zijn, maar deze goed gedocumenteerde stam is een interessant voorbeeld van een voedselmicrobe met immuun modulerende effecten die zijn aangetoond bij mensen in verschillende situaties, (sportbeoefening, veroudering, roken, virusinfecties…).

 

Een goed geïdentificeerde, veilige en veelgebruikte stam

LcS:

  • Leeft in het Yakult-product en is volledig genetisch geïdentificeerd/gekarakteriseerd,
  • is bestand tegen een darmtransit, met aangetoonde overleving onder zuur- en galzoutcondities, zowel in vitro en in vivo
  • wordt dagelijks gebruikt door 40 miljoen mensen via gefermenteerde dranken,
  • wordt al meer dan 90 jaar geconsumeerd zonder noemenswaardige bijwerkingen (GRAS en QPS status).

Het is een toegankelijke, veilige en goed verdragen probioticum die kan worden opgenomen in een dagelijks dieet om het darmecosysteem te verrijken en het immuunsysteem te versterken.

Immuuneffecten waargenomen via gedocumenteerde mechanismen

In klinische studies met LcS zijn verschillende werkingsmechanismen aangetoond die verband houden met mucosale immuniteit en de regulatie van ontstekingsreacties. Hoe werkt het?

Herkenning en initiële signalering

LcS interageert met intestinale dendritische cellen via de herkenning van moleculaire patronen (MAMP’s). In vitro en ex vivo studies op PBMC’s laten een karakteristiek cytokineprofiel zien: een hoge IL-10/IL-12 ratio, geassocieerd met ontstekingsremmende en tolerogene eigenschappen (Harbige et al. 2016; Kushiro et al. 2019; Juntunen et al. 2001).

Activering van immuun effectoren

  1. “Natural Killer” cellen (NK-cellen) : Verschillende klinische onderzoeken hebben een toename in de cytotoxische activiteit van NK-cellen gerapporteerd na consumptie van LcS. Dit fenomeen wordt over het algemeen waargenomen na 2-3 weken regelmatig gebruik (Gleeson et al. 2011, Nagata et al. 2011, Nagata et al. 2016).
  2. Humorale immuniteit: LcS stimuleert de productie van secretorisch IgA, dat gemeten kan worden in speeksel. Deze toename suggereert een versterking van de mucosale immuniteit, de eerste verdedigingslinie tegen ziekteverwekkers (Shida et al. 2017, Harbige et al. 2016).
  3. T-lymfocyten: De gegevens wijzen op een modulatie van de Th1/Th2-balans en een inductie van regulerende T-cellen, wat bijdraagt aan het behoud van immuuntolerantie (Harbige et al. 2016, Kushiro et al. 2019).

Deze effecten zijn gevonden in onderzoeken met regelmatige inname van LcS in doses ≥ 10⁸ CFU/dag, in de vorm van een gefermenteerde melkdrank.

Voordelen gevonden in de wetenschappelijke literatuur

LcS is onderzocht in talloze populaties, met reproduceerbare resultaten.

Bij werkende volwassenen en senioren

  • Vermindering van het aantal dagen met verkoudheids- of koortsverschijnselen (Fujita 2013; Kushiro 2019)
  • Ondersteunt het darmcomfort tijdens perioden van stress of blootstelling aan virussen (Shida 2017)

Bij kinderen

  • Minder spijsverterings- en ademhalingsproblemen bij dagelijks gebruik van LcS (Mai 2021)

In een sportcontext

  • Minder trainingsonderbrekingen door KNO-infecties bij topsporters (Gleeson 2011)

Ondersteuning voor het vaginale ecosysteem

  • Belgisch onderzoek: betere klaring van HPV-geassocieerde baarmoederhalslaesies (Verhoeven 2013)

Op basis van deze informatie kunnen geen gezondheidsclaims worden gemaakt, maar ze laten wel zien hoe een probiotische stam kan helpen om een evenwichtig ecosysteem van darmen en immuunsysteem te ondersteunen.

 

In de praktijk: LcS opnemen in het dieet van uw patiënten

Indicaties:

  • Dieet arm aan levende microben (sterk bewerkte voeding)
  • Chronische stress, intens levensritme, seizoensgebonden vermoeidheid
  • Mensen die een antibioticabehandeling ondergaan of hun microbiota op peil willen houden
  • Lokale overheden (kinderdagverblijven, verpleeghuizen), zeker gedurende winterperiodes

In de praktijk: LcS opnemen in het dieet van uw patiënten

Indicaties:

  • Dieet arm aan levende microben (sterk bewerkte voeding)
  • Chronische stress, intens levensritme, seizoensgebonden vermoeidheid
  • Mensen die een antibioticabehandeling ondergaan of hun microbiota op peil willen houden

Lokale overheden (kinderdagverblijven, verpleeghuizen), zeker gedurende winterperiodes

  • Praktisch advies voor uw patiënten:
    • Producten met goede levende gefermenteerde microorganismen, zoals gefermenteerde melk met LcS (beschermende matrix)
    • Regelmatige dagelijkse consumptie wordt aanbevolen, zelfs buiten risicoperioden
    • Begin geleidelijk bij gevoelige mensen: LcS wordt goed verdragen, maar in het begin kunnen tijdelijke spijsverteringsproblemen optreden
    • Minimale duur: 2 tot 4 weken om de microbiota de kans te geven zich aan te passen.
    • Kinderen vanaf 3 jaar
    • Geen contra-indicaties voor zwangere vrouwen of vrouwen die borstvoeding geven
    • Koel bewaren tussen 1 en 8°C. Kan enkele uren buiten de koelkast bewaard worden, bijvoorbeeld in een geïsoleerde zak. Niet invriezen of verhitten: dit zal de levende stam vernietigen.
    • Niet geschikt voor mensen met een koemelkeiwitallergie, glutenvrij, geen kleurstoffen of conserveringsmiddelen.
    • Voedingssamenstelling

     

Goed om te onthouden

LcS is een levende, goed gekarakteriseerde probiotische stam waarvan de immuun effecten zijn waargenomen in een aantal klinische settings.

Al gaat het niet om een behandeling, regelmatige consumptie van gefermenteerde melk kan helpen om de diversiteit  van het darmmicrobioom in stand te houden en de belangrijkste functies van de immuniteit  rond het darmslijmvlies te ondersteunen.

Voor u alsprofessional in de gezondheidszorg, bewijst LcS het potentieel van het belang en de mogelijkheden van goede micro-organismen ter ondersteuning van de microbiota, met name via een nutritionele benadering. Concrete toepassingen zijn mogelijk in tijden van stress, blootstelling aan virussen of onevenwicht in de darmmicrobiota.

 

Referenties

  1. Fujita R, et al. Am J Infect Control. 2013;41(12):1231–1235.
  2. Gleeson M, et al. Int J Sport Nutr Exerc Metab. 2011;21(1):55–64.
  3. Gleeson M, et al. Scand J Med Sci Sports. 2013;23(4):451–457.
  4. Harbige LS, et al. Scand J Immunol. 2016;84(6):353–364.
  5. Mai TT, et al. Eur J Clin Nutr. 2021;75(3):513–520.
  6. Shida K, et al. Eur J Nutr. 2017;56(1):45–53.
  7. Vaisberg M, et al. Nutrients. 2019;11(7):1678.
  8. Verhoeven V, et al. Eur J Cancer Prev. 2013;22(1):46–51.
  9. Kushiro A, et al. Biosci Microbiota Food Health. 2019;38(4):151–157.
  10. Nagata S, et al. Br J Nutr. 2011;106(4):549–556.
  11. Nagata S, et al. Ann Nutr Metab. 2016;68(1):51–59.
  12. Juntunen M, et al. Clin Diagn Lab Immunol. 2001;8(2):293–296.
  13. Sugita T & Togawa M. Japanese J Pediatr. 1994;47:2755–2762.
  14. Sur D, et al. Epidemiol Infect. 2011;139(6):919–926.